Kalaallisut | Dansk

Ilulissani erngup nukinganik innaallagissiorfik

2010-mi juunimi aallartittumik sanaartortoq E. Pihl & Søn Grønland Ilulissat avannaanni erngup Nukinganik innaallagissiorfiliussaaq Nukissiorfiit sanaartortitsisoralugit. Sanaartukkamit illoqarfik innaallagialersorneqarlunilu innaallagiatortumik kiassarneqassaaq qaminneqarsinnaasumik.

Erngup nukinganik innaallagissiorfik 1. november 2012-imi turbinemit siullermit innaallagissiorsinnaalissangatinneqarpoq. Sanaartugaq tamarmi 2013-imi ingerlalissangatinneqarpoq. Ukiumut 65 GWh-nik nukissiorsinnaassaaq (gigawatttimer, 1 GWh = 1.000.000 kWh) taamaalillunilu Nuummi Kangerluarsunnguami erngup nukinganik innaallagissiorfiit annersaasa tullerilissallugu.

Entreprenøri misilittagalik
Erngup nukinganik Ilulissanut pilersuinermut atorluaanissaq 1980-ikkulli nalaanni misissorneqalersimavoq 2009-milu tamakkerlugu suliarinnittussarsiuunneqarpoq. Neqeroorutinik sukumiisumik misissuereernermi Namminersorlutillu Oqartussanit inaarutaasumik akuersissuteqartoqareerneratigut erngup nukinganik innaallagissiorfiliornissamik suliassaq entreprenørit suliffeqarfiutaannut E. Pihl og Søn Grønland ApS-imut tunniunneqarpoq, tassani Nukissiorfiit sanaartortitsisuullutik. Entreprenøri ilaatigut aamma Sisimiuni erngup nukinganik innaallagissiorfiliornermi entreprenøriusimavoq.

Sipaarutissarujussuit avatangiisinullu iluaqutissat
Erngup nukinganik innaallagissiorfik atulerpat innaallagissiorfik kiassaateqarfiutigisoq sillimmataalissaaq. Innaallagissiorfik kiassaateqarfiutigisoq taanna ullumikkut ukiumut uuliamik 6 millioner literit missaanniittunik atuisarpoq, tamannalu imermit kuuttumit nukissamik taarserneqassalluni. Tamatuma saniatigut ungasianit kiassaanermut kissartuliornermi uuliamut atuisoqartarpoq.  Elektrokedelinimmi ikkussisoqassaaq innaallagissamik erngup nukinganik innaallagissiorfimmeersumik kissamik pilersuisinnaasussanik. Uuliamut kiassaatit (oliekedler) pioreersut sillimmataassapput.

Erngup nukinganik innaallagissiorfik taamaalilluni uuliamik akisuumik eqqussukkamik pinngitsuinnginnerusinnaalernermut tapertaassaaq. Tamatuma saniatigut soorunami nukissiornermik uuliamik tunngaveqartumik mingutsitsiviusumik pinngortitap nammineq nukinganik taarsiinermi iluanaartoqarujussuassaaq.

Teknikimut tunngasut
Erngup nukinganik innaallagissiorfik Qinnguata Avannarliup Paakitsup Akuliarusersuullu akornanni kangerliumanermiissaaq, Ilulissanit avannamut kangimut 50 kilometerit missaanniittumi. Erngup nukinganik innaallagissiorfik imeqarfimmit immap qaanit 187 meterinik portutigisumiittumit sivinganermik atorluaaviussaaq. Katillugit 5-6 kilometerinik takitigisumik putorsualiortoqassaaq imeq nunap iluani innaallagissiorfimmut ingerlatinniarlugu. Innaallagissiorfimmi turbinet pingasut 7,5 MW-usut (megawatt) tassa katillugit 22,5 MW-t ikkunneqassapput generatoritaasut peqatigalugit erngup kuuttup nukinganik innaallagissiortussat.

Innaallagissiorfiup putorsuartaasalu saniatigut sanaartugaq aamma Ilulissanut nassiussuiveqarpoq sakkukillisaavittalinnik. Ilulissani erngup nukinganik innaallagissiorfimmi aamma sanaartukkamik tamarmiusumik aqutsinermut nakkutilliinermullu ungasianit nakkutilliissummik ikkussisoqassaaq.

 

Aamma atuakkit:
2011
Innaallagissap aqqutaa ilusinikkiartorpoq, 29. april 2011
Erngup nukinganik innaallagissiorfiliorneq aallarteqqinneqarpoq, 1. marts 2011
Erngup nukinganik innaallagissiorfimmut piumasunut iseqqusineq, 14. juli 2011
Qaaqqusineq iluatsilluartoq, 25. juli 2011
Anguniagaq qiteqqunneqartoq, 4. oktober 2011


2010
Paakitsumi siumukarluartoqarpoq, 7. december 2010
Ajunaartoqarnera pillugu erseqqissaatit, 23. september 2010
Erngup nukinganik innaallagissiorfiliornermi ajutoorneq, 22. september 2010
Ístaki tamanut ammatitsivoq, 1. september 2010
Paakitsoq 60-inik najugaqarfigineqartoq, 16. august 2010
Ilulissani erngup nukinganik innaallagissiorfik pillugu paasissutissiilluni ataatsimiinneq, 15. juni 2010
Ilulissani erngup nukinganik inaallagissiorfiliornissamik paasissutissiineq, 8. juni 2010
Ilulissat erngup nukinganik innaallagissiorfittaassapput, 24. februar 2010
Ilulissani erngup nukinganik innaallagissiorfeqalernissaq akuerineqarpoq, 1. februar 2010

2009
Ilulissani imermik nukissiorfissap sananeqarnissaa qanilliallappoq, 3. april 2009